Jerzmanowice

Wieś Jerzmanowice

Wieś Jerzmanowice - położona w północo-zachodniej części powiatu krakowskiego, w górnym odcinku doliny Szklarki, na będącej częścią Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, Wyżynie Olkuskiej.

Pierwsza wzmianka w źródłach pisanych o Jerzmanowicach pochodzi z 1335 roku. Początkowo nazwa brzmi villa Hermani, co w języku polskim oznacza wieś Hermana (zapewne od zasadźcy wsi). Z biegiem czasu nazwa imienia zostaje spolszczona na Jirzman bądź Jerzman a tym samym zmienia się nazwa wsi na Jirzmanowice, z czasem przybiera obecną nazwę. W czasach historycznych była wsią królewską i wchodziła w skład Starostwa Ojcowskiego.

herb Gminy Jerzmanowice-Przeginia Wespół z miejscowością Przeginia i kilkoma mniejszymi tworzy gminę Jerzmanowice-Przeginia zamieszkałą przez około 10.000 mieszkańców. Wsie Jerzmanowice to ok. 2.550, a Przeginia 2.350 mieszkańców. Obok herb tej wiejskiej gminy. Przedstawia on na czerwonej tarczy (nawiązującej do faktu, że obie wsie były własnością królewską) srebrne półtora krzyża z krzywaśnią, będące prawdopodobnym herbem Hermana oraz złote wzgórza będące odniesieniem do położenia Przegini i jej nazwy (i oznaczała teren górzysty).

Jerzmanowice są typową wsią łańcuchówką, inaczej leśno-łanową czyli powstałą po dwóch stronach doliny w wyniku karczowania lasu pod pola uprawne.


Wieś leży w bliskim sąsiedztwie Ojcowskiego Parku Narodowego. Znajduje się tutaj drugie pod względem wysokości wzniesienie Jury Krakowsko-Częstochowskiej noszące nazwę Wzgórze Grodzisko lub "Skałka 502". Ta ostatnia pochodzi od jej wysokości, jaką przez lata uważano, że posiada. Po ostatnich pomiarach okazało się, że faktyczna wysokość to 512,8 metra nad poziomem morza. Na terenie wsi jest wiele skał, część z nich nazywana jest ostańcami jerzmanowickimi. Wiele z nich jest przystosowana do uprawiania wspinaczki skałkowej. Inną atrakcją Jerzmanowic położoną na terenie wsi jest będąca w rękach prywatnych ale przystosowana i udostępniona do zwiedzania Jaskinia Nietoperzowa zwana również Jerzmanowicką. Część prehistorii od znalezionych na jej terenie narzędzi krzemiennych używanych przez zamieszkujących ją w paleolicie łowców niedźwiedzia jaskiniowego określa się mianem kultury jerzmanowickiej.

Na terenie wsi znajdują się dwa kościoły. Pierwszy pod wezwaniem św. Bartłomieja Apostoła, drugi pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela "Na Gościńcu" określany mianem kaplicy.



 
  AGLER © 2006 - 2012